• alt text
  • alt text
  • alt text

 

 


Sıcak ve Soğuk Havada Beton Dökümü

Normal Hava Şartlarında Beton Dökümü:

TS 1247’de Normal havalarda beton döküm sıcaklığı +5°C ila +30°C olarak tanımlanır.
Betonun döküleceği nokta yerleştirileceği yer olmalıdır. Betonu bir bölgeye dökerek çekmek veya aktarmak yöntemiyle yerleştirileceği bölgeye taşınmasından kaçınılmalıdır. Beton döküldüğü bölgeden en fazla 3 m ye kadar yayılabilir.
Yerleştirilecek beton özellikle döşeme ve yol betonlarında önce bir bölgeye yığılıyor daha sonra yayılmaya çalışılıyor. Bu uygulamadan kaçınılmalıdır.
Beton yatay tabakalar halinde dökülmelidir. Her bir tabakanın kalınlığı 15 cm-30 cm olmalıdır. Tabaka kalınlığı her bölgede eşit ve homojen olmalıdır. Kolon ve perde gibi elemanlarda tabaka kalınlığı 30cm.-45cm. olmalıdır. Barajlar gibi diğer kütle betonlarında bu kalınlıklar artabilir.
Beton daima kalıpların ortasına dökülmelidir. Kalıp yanlarına çarpan beton ayrışır.
Pompa hortumunu mümkün olduğu kadar kalıp tabanına indirin. Bu durum betonun ayrışmasını engeller. Taze beton yüksek mesafelerden serbestçe düşürülmez. Taze betonu en fazla 80 cm.lik bir yükseklikten düşürün.
Beton daima kalıba düşey yönde ve dik olarak dökülmelidir.
Betonun yerleştirme işlemine kalıpların köşelerinden başlanılır.
Çiseleyen bir yağmur beton dökümü için uygundur. Şiddetli bir yağmurda ise beton dökümünde kaçının.
Beton dökümü kesintisiz ve sürekli olmalıdır. Soğuk derze olanak verilmemelidir.
EN UYGUN BETON DÖKÜM SICAKLIĞI 15°C-20°C KABUL EDİLEBİLİR.

Sıcak Hava Şartlarında Beton Dökümü:
TS 1248’de Ortalama hava sıcaklığı ardı ardına üç gün süre ile 30 °C üzerinde bulunduğu süredeki hava durumu “ Aşırı Sıcak Hava” olarak tanımlanır.

Sıcak Hava Koşullarının Beton Özelliklerine Etkileri;
• Karışım suyu artar.
• Çökme değeri kaybı daha fazla olur.
• Beton ısısı (hidratasyon) yükselir. Beton prizini daha kısa sürede alır.
• Plastik rötre (büzülme) çatlakları artar.
• Hava sürüklenmiş betonlarda hava miktarı zor kontrol edilir.
 

Sıcak havanın sertleşmiş betona etkileri;
• İlk günlerde dayanım hızlı artar ancak 28 günlük mukavemetleri daha düşük olur.
• Daha çok su katıldığından gözenekli ve su geçirimliliği yüksek bir beton elde edilir.
• Beton soğuduktan sonra sıcaklık farkı olacağından betonun çatlama eğilimi artar,Rötre daha fazla olur.
 

Alınması Gereken Önlemler;
• Hidratasyon ısısı düşük çimentolar kullanmak,
• Betonu oluşturan malzemelerin soğutulması,
• Katkı maddelerinin kullanılması,
• Suyun buharlaşarak kaybolmasını engelleyecek önlemler alınması,
• Direk güneş ışığının betonla temasının kesilmesi,
• Döküm öncesi kalıp ve donatının soğutulması,
• Kolonların ıslak çuvalla sarılması,
• Kürlemede geç kalınmaması,
• Rüzgar etkisinin azaltılması,
• Priz geciktirici kimyasal katkıların kullanılması,
• Kür işleminin mümkün olan en kısa sürede başlatılması

Soğuk Hava Şartlarında Beton Dökümü:
TS 1248’de Ortalama hava sıcaklığı ardı ardına üç gün süre ile +5 °C ‘ nin altında bulunduğu süredeki hava durumunu “ soğuk hava” olarak tanımlanır.
 

Soğuk Hava Koşullarının Beton Özelliklerine Etkileri;
• Soğuk hava koşullarındaki taze betonun priz alma süresi, normal sıcaklık koşullarında betonun priz alma süresine göre daha uzun, dayanım kazanma hızı ise daha yavaş olmaktadır.
• İlk zamanlarda ( beton priz almadan veya yeterli dayanımı henüz kazanmadığı süre içerisinde ) betonun içerisindeki suyun bir kez dahi donması, beton dayanımını ve dayanıklılığını çok büyük ölçüde azaltmaktadır.
• Yerleştirilen betondaki sıcaklık ile çevre sıcaklığı arasında büyük fark olması durumunda, betonda gerilmeler oluşmakta ve çatlaklara yol açmaktadır.
İlk Zamanlarda Yer Alan Donmanın Beton Özelliklerine Etkisi;
Betonun içerisindeki suyun beton priz almadan donması, Priz alarak sertleşmiş fakat yeterince dayanım kazanmamış betonun içerisindeki suyun donması sonucu içsel çatlaklar oluşur ,geçirgen ve boşluklu düşük dayanımlı beton elde edilir.
• -5 °C’ de beton karışım suyunun % 92’ si donar,
• -12 °C den düşük sıcaklıkta betonun dayanım kazanmadığı kabul edilir,
• Donan su kendi hacmini % 9 oranında genişletir,
İLGİLİ TÜRK STANDARDI, BETONUN BASINÇ MUKAVEMETİNİN 50 KG/CM2’ YE ERİŞMESİNDEN SONRA DON SEBEBİYLE ZARAR GÖRMEYECEĞİNİ KABUL EDER.

Soğuk havada üretilen ve yerleştirilen betonlarda bulunması gereken sıcaklıklar;
Farklı soğuk hava sıcaklıklarında üretilen ve dökülen betonun, döküldüğü esnadaki sahip olması gerekli Minimum beton °C sıcaklıkları beton kesiti kalınlığına göre;

Beton kalınlığı

Hava ısısı
<-18 °C

Hava ısısı
-18°C/-1°C

 Hava ısısı
>-1 °C

<30 cm 

21°C

18°C 

16°C

30-90 cm

18°C 

16°C 

13°C

 90-180 cm 

16°C

 13°C 

10°C

>180 cm

 13°C 

10°C

 7°C

 

Soğuk Hava Koşullarında Alınması Gereken Önlemler;
• Beton karışımının sıcaklığını yükseltebilmek için, betonu oluşturan malzemelerin ısıtılarak kullanılması,
• Betonun ilk günlerindeki dayanımının yüksek olmasını sağlayacak türde çimento ve katkı maddesi kullanılması,
• Soğuk havada dökülen betonların korunması için uygun kalıp ve izolasyon malzemelerinin ve/veya uygun kür yöntemlerinin uygulanması, 
• İşin önceden planlanması ve beton dökümünden önce gereken hazırlıkların yapılması,
• Soğuk havada dökülen betonların yeterli süreyle korunması ve kür edilmeleri.
 

Yeterli Koruma ve Kür Süresi;
Betonun servis kategorisi, a,b,c,d olarak dört bölüm halinde tanımlanır. Soğuk Havada Dökülen Betonlarda Yeterli Koruma ve Kür Süresi, 28 günlük beton dayanımında kazanılması gereken minimum basınç dayanımının;

• Betonun yüksüz olduğu ve dışarı ile temasının bulunmadığı durumda % 50’si
• Betonun yüksüz olduğu, fakat dışarıyla temasının bulunduğu durumda % 65’i
• Betonun kısmen yüklü olduğu ve dışarıyla temasının bulunduğu durum % 85’i
• Betonun tam yüklü olduğu durumda % 95’i oranında dayanıma ulaştığı süre Yeterli Koruma ve Kür Süresidir.